En términos generales podríamos decir que la diferencia principal entre los diferentes tipos de orientación del ámbito del trabajo radica en lo siguiente:
- Orientación vocacional: elección del puesto de trabajo.
- Orientación laboral: búsqueda, mantenimiento o cambio de empleo.
- Orientación profesional: implica desarrollo de carrera profesional (y vital) en general. Es prácticamente similar al término orientación para la carrera.
Vamos a profundizar un poco más en la definición de los términos y sus diferencias tomando como base la orientación profesional, dado que actualmente es el término más utilizado en el espacio Europeo.
>> Artículo relacionado: Diferencias entre coaching, psicoterapia, mentoring, counseling, orientación…
Orientación profesional
Antes de continuar, no debemos quedarnos con el término orientación como el solo significado de aconsejar, ya que no solo es eso sino que exige una seria de procesos que implican el conocimiento de la persona, el entorno, el mundo laboral y social para con todo ello ayudar al orientado a su propia autorrealización sea en el contexto que sea, ya sea educativo, organizativo-laboral, socio-comunitario o personal. Actualmente el término orientación profesional es el más utilizado en el espacio Europeo.
Por tanto, la orientación profesional es un proceso de ayuda técnica dirigido a una persona o grupo con la intención de que adquiera conocimientos completos de sus propias capacidades, aptitudes o potencialidades con el objetivo de adecuar las elecciones profesionales e integrarlas en su desarrollo personal, educativo, social y laboral.
>> Artículo relacionado: Diferencias entre expertos y principiantes en la resolución de problemas.
Una de las definiciones clásicas de orientación profesional es la de Super a mediados del siglo XX:
“El proceso mediante el cual se ayuda a una persona a desarrollar y aceptar una imagen completa y adecuada de sí misma y de su papel en el mundo laboral, a poner a prueba ese concepto frente a la realidad cotidiana y a convertirlo en una realidad para su satisfacción personal y para el beneficio de la sociedad.” (Super, 1951)
El orientador sirve de guía, estímulo y apoyo al orientado mediante el acompañamiento y mediación. En definitiva el orientador es un educador de carrera y actuará aconsejando, informando y aportando experiencias de aprendizaje para favorecer la adquisición de conocimientos, actitudes y competencias que toda persona necesita para poder desarrollar con éxito su carrera. La orientación es un proceso planificado y de carácter preventivo en el que la persona orientada tiene el rol de protagonista y activo principal hasta conseguir una autoorientación responsable y eficiente. Este asesoramiento es lo que se podría llamar hoy en día como coaching.
El término counseling es uno de los más importantes dentro de la orientación profesional. El orientador es la persona que aconseja al orientado de manera objetiva en función de su personalidad y capacidades. La National Vocational Guidance Association define orientación profesional como “asistir al alumno”. Así mismo, la Conferencia General de la Organización Internacional del Trabajo habla sobre “ayuda prestada” como parte de las funciones del orientador hacia el orientado.
También se puede definir como una asistencia psicológica:
“Una forma de asistencia psicológica con características de esclarecimiento, cuyo objetivo es que los consultantes elaboren su identidad vocacional y movilicen su capacidad de decisión autónoma con el fin de satisfacer sus propias necesidades de relación con el contexto histórico y cultural y la situación concreta en que su elección tiene lugar. El proceso sistemático se realiza generalmente en momentos especiales: pasos de ciclos evolutivos o etapas educacionales.” (López Bonelli, 1989, p. 27).
>> Artículo relacionado: 101 actividades que puede hacer un psicólogo, además de psicología clínica.
Destinatarios de la Orientación Profesional.
La orientación profesional tiene múltiples destinatarios:
- Alumnos infantiles y adolescentes. Aunque en estas edades predomina la orientación educativa (dificultades de aprendizaje, adaptación escolar, etc.) también pueden beneficiarse de cierta orientación profesional, sobre todo en las edades cercanas al contacto con el mundo laboral. Es importante de cara a la elección de sus estudios que los guían hacia sus expectativas laborales futuras. Recordemos el carácter preventivo de la orientación profesional.
- Alumnos universitarios. En este ámbito se trabaja con la inserción laboral, prácticas laborales o búsqueda del primer empleo. Además, también reciben orientación académica y de habilidades de aprendizaje.
- Población adulta: jóvenes; adultos desempelados; ocupados con aspiraciones de mejora o cambio de empleo; o personas con problemas para conciliar la vida laboral con la personal.
>> Artículo relacionado: El análisis de puestos de trabajo.
Diferencia entre orientación laboral y profesional.
La orientación laboral es un término que engloba a cualquier proceso de ayuda relacionado con el trabajo, generalmente implica procesos de búsqueda, mantenimiento o cambio de empleo.
La orientación profesional va un paso más allá de la laboral y se sumerge en el desarrollo de carrera. Es decir, se debe utilizar el término orientación profesional cuando el orientado recibe además asesoramiento para la mejora de su carrera profesional, la planificación de la misma. Así, es un término que engloba el desarrollo profesional y personal del orientado hasta su propia autorrealización.
Por tanto, la diferencia radica en que la orientación profesional no se paraliza cuando se encuentra el empleo sino que continúa a lo largo del proyecto profesional y vital de la persona.
Diferencia entre orientación vocacional y profesional.
El término vocacional hace referencia a tareas que implican trabajo u ocupación, pero ya sean éstas remuneradas o no remuneradas. Sin embargo el término profesional siempre se refiere a una ocupación remunerada y que, además, necesita de cierta cualificación para su desempeño. Por tanto, podrían existir casos en los que coincidan términos, ya que pueden existir personas que tengan un trabajo remunerado que ya de por sí es vocacional.
El orientador vocacional guiará al orientado en la elección del puesto de trabajo de manera objetiva a sus capacidades, necesidades y posibilidades.
Según Castaño (1983:239), “la orientación vocacional en la medida en que se es inseparable del proceso de maduración de la personalidad, se dirige a despertar, iluminar y favorecer la capacidad del individuo para alcanzar su propia autorrealización mediante el ejercicio de la vida profesional ” Castaño (1983:239).
Las diferencias entre términos parecen claras, primeramente se realiza un asesoramiento vocacional para conocer hacia donde puede encaminarse el futuro laboral, posteriormente se hace una orientación laboral para la búsqueda del empleo idóneo o mantenimiento del mismo y a lo largo de todo el proceso se hace un seguimiento del desarrollo de la carrera de la persona, que sería propia orientación profesional hacia la autorrealización personal.
Por tanto como conclusión, el término orientación profesional engloba al resto de procesos de orientación en el ámbito del trabajo.
Si crees que te identificas con la necesidad de un orientador no dudes en consultar con un profesional, los orientadores son personas especializadas con formación en el ámbito de la psicología y la educación, con conocimientos en el entorno empresarial.
_
Referencias bibliográficas:
Álvarez González, M. y Sánchez García, M.F. (2012). Concepto, evolución y enfoques teóricos de la orientación profesional. En M.F. Sánchez García (Coord.) y M. Álvarez González, Bases teórico-prácticas de la orientación profesional (pp. 4-48) (CAPÍTULO 1). Madrid: UNED.
Sánchez García, M.F. (2009). Principios, contextos y dimensiones principales de intervención en orientación profesional. En M. F. Sánchez García (Coord.) y M. Álvarez, Bases-teórico prácticas de la orientación profesional (pp. 55-75) (CAPÍTULO 2). Madrid: UNED.
Super, D.E. (1957). The psychology of Carees. New York: Harper and Row.
>> Artículo relacionado: Cómo ser un buen entrevistador. [:en]It is common practice to use the terms professional orientation, vocational guidance or work orientation with the same meaning, but vary considerably in their functions. We could even expand the range and include the term of orientation for the career, widely used in Anglo-Saxon world.. These types of guidance refer to a common concept: work. It is what differentiates them from other types of guidance, such as education (learning difficulties, school adaptation, etc.) or family orientation (problems with children, adoptions, etc.).
In general terms we could say that the main difference between the different types of orientation of the scope of work lies in the following:
- Vocational guidance: job choice.
- Work orientation: search, maintenance or change of job.
- Professional orientation: involves career development (and vital) in general. It is practically similar to the term career orientation.
We will go a little deeper in defining the terms and their differences based on professional guidance, as it is currently the most widely used term in the European space.
Professional orientation (career counseling).
Before we continue, we should not stay with the term orientation as the only meaning of advising, since the orientation requires a series of processes that involve the knowledge of the person, the environment, the work and social world to all help the oriented To their own self-realization in whatever context, be it educational, organizational-labor, socio-community or personal. Currently the term professional guidance is the most used in the European space.
Therefore, career guidance is a process of technical assistance aimed at a person or group with the intention of acquiring complete knowledge of their own abilities, skills or potential with the aim of adapting professional choices and integrate them into their personal, educational development , Social and labor.
One of the classic definitions of professional orientation is that of Super in the middle of the 20th century:
“The process by which a person is helped to develop and accept a complete and adequate image of himself and his role in the world of work, to test that concept against everyday reality and to make it a reality for his Personal satisfaction and for the benefit of society.” (Super, 1951)
The counselor serves as a guide, encouragement and support to the guided through the accompaniment and mediation. In short the counselor is a career educator and will act advising, informing and contributing learning experiences to favor the acquisition of knowledge, attitudes and skills that everyone needs to be able to successfully develop their career. Orientation is a planned and preventive process in which the person oriented has the role of protagonist and main asset until achieving a responsible and efficient self-orientation. This advice is what you could call today as coaching.
The term counseling is one of the most important within career guidance. The counselor is the person who advises the counselor objectively depending on his personality and abilities. The National Vocational Guidance Association defines career guidance as “assisting the student”. Likewise, the General Conference of the International Labor Organization speaks of “aid provided” as part of the functions of the counselor towards the counselor.
Vocational guidance can also be defined as psychological assistance:
“A form of psychological assistance with characteristics of enlightenment, whose objective is that the consultants elaborate their vocational identity and mobilize their autonomous decision-making capacity in order to satisfy their own needs related to the historical and cultural context and the concrete situation in which Their choice takes place.The systematic process is usually performed in special moments: steps of evolutionary cycles or educational stages. ” (Lopez Bonelli 1989, 27).
Target Audience.
Vocational guidance has multiple targets:
- Child and adolescent students. Although educational guidance (learning difficulties, school adaptation, etc.) predominates in these ages, they can also benefit from some professional orientation, especially in the ages close to contact with the working world. It is important in the face of the choice of their studies that guide them towards their future work expectations. Let us recall the preventive nature of vocational guidance.
- University students. In this area we work with the labor insertion, labor practices or search of the first job. In addition, they also receive academic guidance and learning skills.
- Adult population: young; Disheveled adults; Occupied with aspirations for improvement or change of employment; Or people with problems to reconcile working life with staff.
Difference between work and career counseling.
Work orientation is a term that encompasses any work-related orientation process, usually involving search, maintenance or job change processes.
Career guidance goes one step beyond career guidance and is immersed in career development. That is, the term vocational guidance should be used when the counselor also receives advice for the improvement of his career, planning the same. Thus, it is a term that encompasses the professional and personal development of the oriented to its own self-realization.
Therefore, the difference lies in the fact that the professional orientation does not stop when the job is found but continues throughout the professional and vital project of the person.
Difference between vocational and vocational guidance.
The term vocational refers to tasks that involve work or occupation, but whether they are paid or unpaid. However the professional term always refers to a paid occupation and, in addition, needs some qualification for its performance. Therefore, there may be cases in which terms coincide, as there may be people who need professional guidance in a job that is already vocational.
The vocational counselor will guide the orientated in the choice of the job in an objective way to their capacities, needs and possibilities.
According to Castaño (1983: 239), “vocational orientation, insofar as it is inseparable from the process of maturation of the personality, is aimed at awakening, enlightening and enhancing the individual’s ability to achieve his own self-realization through the exercise of Professional life “Castaño (1983: 239).
The differences between terms seem clear, first a vocational orientation is made to know where the future work may be headed, then a job orientation is made for the search of the ideal job or maintenance of the same and throughout the process is followed up Of the development of the career of the person, which would be proper professional orientation towards personal self-realization.
Therefore, as a conclusion, the term vocational guidance encompasses other guidance processes in the field of work.
If you believe that you identify with the need of a counselor do not hesitate to consult with a professional, the counselors are specialized people with training in the field of psychology and education, with knowledge in the business environment.
_
References:
Álvarez González, M. y Sánchez García, M.F. (2012). Concepto, evolución y enfoques teóricos de la orientación profesional. En M.F. Sánchez García (Coord.) y M. Álvarez González, Bases teórico-prácticas de la orientación profesional (pp. 4-48) (CAPÍTULO 1). Madrid: UNED.
Sánchez García, M.F. (2009). Principios, contextos y dimensiones principales de intervención en orientación profesional. En M. F. Sánchez García (Coord.) y M. Álvarez, Bases-teórico prácticas de la orientación profesional (pp. 55-75) (CAPÍTULO 2). Madrid: UNED.
Super, D.E. (1957). The psychology of Carees. New York: Harper and Row.
>> Related article: How to be a good interviewer.
[:gl]É moi habitual que se utilicen os termos orientación laboral, orientación vocacional ou orientación profesional co mesmo significado, con todo varían considerablemente nas súas funcións. Mesmo poderiamos ampliar o abanico e incluír o termo de orientación para a carreira, moi utilizado no ámbito anglosaxón. Estes tipos de orientación fan referencia a un concepto común: o traballo. É o que os diferencia doutros tipos de orientación, como a educativa (dificultades de aprendizaxe, adaptación escolar, etc.) ou a familiar (problemas con fillos, adopcións, etc.).
En termos xerais poderiamos dicir que a diferenza principal entre os diferentes tipos de orientación do ámbito do traballo radica no seguinte:
- Orientación vocacional: elección do posto de traballo.
- Orientación laboral: procura, mantemento ou cambio de emprego.
- Orientación profesional: implica desenvolvemento de carreira profesional (e vital) en xeral. É practicamente similar ao termo orientación para a carreira.
Imos profundar un pouco máis na definición dos termos e as súas diferenzas tomando como base a orientación profesional, dado que actualmente é o termo máis utilizado no espazo Europeo.
Orientación profesional
Antes de continuar, non debemos quedarnos co termo orientación como o só significado de aconsellar, xa que a orientación esixe unha seria de procesos que implican o coñecemento da persoa, a contorna, o mundo laboral e social para con todo iso axudar ao orientado á súa propia autorrealización sexa no contexto que sexa, xa sexa educativo, organizativo-laboral, socio-comunitario ou persoal. Actualmente o termo orientación profesional é o máis utilizado no espazo Europeo.
Por tanto, a orientación profesional é un proceso de axuda técnica dirixido a unha persoa ou grupo coa intención de que adquira coñecementos completos das súas propias capacidades, aptitudes ou potencialidades co obxectivo de adecuar as eleccións profesionais e integralas no seu desenvolvemento persoal, educativo, social e laboral.
Unha das definicións clásicas de orientación profesional é a de Super a mediados do século XX:
“O proceso mediante o cal se axuda a unha persoa a desenvolver e aceptar unha imaxe completa e adecuada de si mesma e do seu papel no mundo laboral, a pór a proba ese concepto fronte á realidade cotiá e a convertelo nunha realidade para a súa satisfacción persoal e para o beneficio da sociedade.” (Super, 1951)
O orientador serve de guía, estímulo e apoio ao orientado mediante o acompañamento e mediación. En definitiva o orientador é un educador de carreira e actuará aconsellando, informando e achegando experiencias de aprendizaxe para favorecer a adquisición de coñecementos, actitudes e competencias que toda persoa necesita para poder desenvolver con éxito a súa carreira. A orientación é un proceso planificado e de carácter preventivo no que a persoa orientada ten o rol de protagonista e activo principal até conseguir unha autoorientación responsable e eficiente. Este asesoramento é o que se podería chamar hoxe en día como coaching.
O termo counseling que é un dos máis importantes dentro da orientación profesional. O orientador é a persoa que aconsella ao orientado de maneira obxectiva en función da súa personalidade e capacidades. A National Vocational Guidance Association define orientación profesional como ?asistir ao alumno?. Así mesmo, a Conferencia Xeral da Organización Internacional do Traballo fala sobre ?axuda prestada? como parte das funcións do orientador cara ao orientado.
A orientación profesional tamén se pode definir como unha asistencia psicolóxica:
“Unha forma de asistencia psicolóxica con características de esclarecemento, cuxo obxectivo é que os consultantes elaboren a súa identidade vocacional e mobilicen a súa capacidade de decisión autónoma co fin de satisfacer as súas propias necesidades de relación co contexto histórico e cultural e a situación concreta en que a súa elección ten lugar. O proceso sistemático realízase xeralmente en momentos especiais: pasos de ciclos evolutivos ou etapas educacionales.” (López Bonelli, 1989, p. 27).
Destinatarios da Orientación Profesional.
A orientación profesional ten múltiples destinatarios:
- Alumnos infantís e adolescentes. Aínda que nestas idades predomina a orientación educativa (dificultades de aprendizaxe, adaptación escolar, etc.) tamén poden beneficiarse de certa orientación profesional, sobre todo nas idades próximas ao contacto co mundo laboral. É importante de face á elección dos seus estudos que os guían cara ás súas expectativas laborais futuras. Lembremos o carácter preventivo da orientación profesional.
- Alumnos universitarios. Neste ámbito trabállase coa inserción laboral, prácticas laborais ou procura do primeiro emprego. Ademais, tamén reciben orientación académica e de habilidades de aprendizaxe.
- Poboación adulta: mozos; adultos desempelados; ocupados con aspiracións de mellora ou cambio de emprego; ou persoas con problemas para conciliar a vida laboral coa persoal.
Diferenza entre orientación laboral e profesional.
A orientación laboral é un termo que engloba a calquera proceso de orientación relacionado co traballo, xeralmente implica procesos de procura, mantemento ou cambio de emprego.
A orientación profesional vai un paso máis aló da orientación laboral e mergúllase no desenvolvemento de carreira. É dicir, débese utilizar o termo orientación profesional cando o orientado recibe ademais asesoramento para a mellora da súa carreira profesional, a planificación da mesma. Así, é un termo que engloba o desenvolvemento profesional e persoal do orientado até a súa propia autorrealización.
Por tanto, a diferenza radica en que a orientación profesional non se paraliza cando se atopa o emprego senón que continúa ao longo do proxecto profesional e vital da persoa.
Diferenza entre orientación vocacional e profesional.
O termo vocacional fai referencia a tarefas que implican traballo ou ocupación, pero xa sexan estas remuneradas ou non remuneradas. Con todo o termo profesional sempre se refire a unha ocupación remunerada e que, ademais, necesita de certa cualificación para a súa desempeño. Por tanto, poderían existir casos nos que coincidan termos, xa que poden existir personasl que necesiten orientación profesional nun traballo que xa de seu é vocacional.
O orientador vocacional guiará ao orientado na elección do posto de traballo de maneira obxectiva ás súas capacidades, necesidades e posibilidades.
Segundo Castiñeiro (1983:239), “a orientación vocacional na medida en que se é inseparable do proceso de maduración da personalidade, diríxese a espertar, iluminar e favorecer a capacidade do individuo para alcanzar a súa propia autorrealización mediante o exercicio da vida profesional ” Castiñeiro (1983:239).
As diferenzas entre termos parecen claras, primeiramente realízase unha orientación vocacional para coñecer cara a onde pode encamiñarse o futuro laboral, posteriormente faise unha orientación laboral para a procura do emprego idóneo ou mantemento do mesmo e ao longo de todo o proceso faise un seguimento do desenvolvemento da carreira da persoa, que sería propia orientación profesional cara á autorrealización persoal.
Por tanto como conclusión, o termo orientación profesional engloba ao resto de procesos de orientación no ámbito do traballo.
Se crees que che identificas coa necesidade dun orientador non dubides en consultar cun profesional, os orientadores son persoas especializadas con formación no ámbito da psicoloxía e a educación, con coñecementos na contorna empresarial.
_
Referencias bibliográficas:
Álvarez González, M. y Sánchez García, M.F. (2012). Concepto, evolución y enfoques teóricos de la orientación profesional. En M.F. Sánchez García (Coord.) y M. Álvarez González, Bases teórico-prácticas de la orientación profesional (pp. 4-48) (CAPÍTULO 1). Madrid: UNED.
Sánchez García, M.F. (2009). Principios, contextos y dimensiones principales de intervención en orientación profesional. En M. F. Sánchez García (Coord.) y M. Álvarez, Bases-teórico prácticas de la orientación profesional (pp. 55-75) (CAPÍTULO 2). Madrid: UNED.
Super, D.E. (1957). The psychology of Carees. New York: Harper and Row.
>> Artículo relacionado: Cómo ser un buen entrevistador.[:]






excelente. gracias
Muchas gracias Yadiris 🙂
Buena aclaración. Estoy trabajando mi tesis de Maestría sobre una herramienta TIC que apoye a los estudiantes de mi instituto en su elección de profesión. Saludos desde Colombia.
¡Gracias Hazzet!
Creo que es conveniente tener los conceptos claros para no mezclar unas finalidades y objetivos con otros. Suerte con tu tesis.
Un saludo.