Intelixencia Emocional Saúde

A enerxía emocional e os estados de ánimo.

energía emocional

As emocións implican unha gran actividade mental e orgánica, por tanto son comparables a fontes de enerxía que se traduce en impulsos para indicar o que sucede ao noso ao redor. Esta enerxía emocional podemos dicir que é como a electricidade, cuxos impulsos nos motivan, que nos moven, que nos informan e manteñen alerta de face a dar resposta aos estímulos, prepárannos ante diversas situacións co obxectivo de adaptarnos ás mesmas.

A enerxía emocional, fonte de enerxía renovable.

Como todo esforzo enerxético, ten os seus límites e esgótase, a fortuna é que é capaz de rexenerarse. Poderiamos dicir que a enerxía emocional é unha fonte de enerxía renovable. Como o vento, como o mar, como o sol, só necesita das ferramentas e condicións necesarias para producir de novo enerxía, xa sexa positiva ou negativa.

Canto máis cansos atopámonos máis deprimidos sentimos, máis problemas atopamos onde non os había e máis irritados pómonos. A enerxía emocional está co depósito na reserva. As persoas non temos un chivato da gasolina, como o coche, que nos avise cando o combustible emocional acábase. O que si podemos facer é desenvolver a nosa intelixencia emocional para aprender a controlar cando debemos botarlle gasolina de novo ao depósito das emocións e así evitar quedarnos tirados no medio do camiño.

>> Artigo relacionado: A teoría das intelixencias múltiples, de Gardner.

É importante saber controlar as nosas emocións para guiar a enerxía que liberan e a tensión que producen, e así evitar que que a nosa capacidade de vixilancia, o noso rendemento cognitivo e o noso benestar persoal e interpersoal véxase afectado pola falta de combustible no depósito das emocións.

Cal é a ferramenta que usas para cargar de batería o teu teléfono móbil? O cargador. Pois, do mesmo xeito que para cargar o móbil temos unha ferramenta, para controlar a nosa enerxía emocional dispomos da intelixencia emocional, que por fortuna se pode desenvolver ao longo de toda a vida.

Coñecer a nosa intelixencia emocional esixe capacidade de autoobservación. O noso estado de ánimo vese influído pola enerxía e a tensión que se xeran procedentes do uso constante das nosas emocións que tratan de dar resposta a todos os estímulos que nos chegan. Normalmente, estas sensacións son de pouca intensidade pero cando o estímulo que as provoca é o suficientemente intenso pode chegar a atafegarnos e bloquearnos. Os estados de ánimo móvennos a botar esa gasolina que nos falta e regular a tensión, pero debemos aprender a controlar como facelo porque un coche a gasolina non funcionará con gasolina.

Ás veces hai que gastar a enerxía, outras veces recargala e outras regulala. Por exemplo, cando nos atopamos deprimidos podemos sentir a necesidade de que alguén de confianza consólenos ou anime. Con todo, nestas situacións é moi común que a falta de control da enerxía fáganos difícil separar as sensacións corporais (canso, famento…), das cognitivas (nervioso, distraído…) e das propias emocións (frustrado, ansioso, irascible…). Non existe autorregulación.

>> Artigo relacionado: La rueda de las emociones, de Robert Plutchik.

Estados básicos da enerxía e tensión.

O psicólogo americano, Robert E. Thayer (1935-2014) estudou en profundidade os estados de ánimo desde unha perspectiva biopsicológica. Thayer identificou catro tipos de estados básicos de enerxía e tensión que poden favorecer ou alterar a nosa intelixencia emocional. Dous deles poden influír negativamente no noso rendemento e benestar persoal: enerxía tensa e cansazo tenso; mentres que os outros dous poden servirnos para fortalecernos e mellorar a nosa competencia: enerxía tranquila e cansazo tranquilo.

Enerxía tensa.

Alta tensión e alta enerxía. É un estado de ánimo que se caracteriza por unha sensación de excitación agradable e de poder. A enerxía física é elevada mesmo cando a tensión e cansazo tamén o son. Neste estado, a persoa tenden a esforzarse por conseguir o que se propón pero sen reflexionar no que fai. A tensión física pode provocar a perda de atención a outras necesidades, propias e dos demais e terminar por chegar a un estado de esgotamento total.

Cando sentimos enfrascados dentro dun proxecto ou traballo e non paramos nin para comer, nin durmir, deixando de lado outras obrigacións quizais máis importantes.

>> Artigos relacionados: Karoshi: cando o traballo mátache | Workaholism, adicción ao traballo

Enerxía tranquila.

Baixa tensión e alta enerxía. Predomina a serenidade e a sensación de dominio sobre nós. A tensión non existe e embárganos o optimismo, as sensacións corporais agradables e sentímonos vigorosos, con plenitude e benestar. Neste estado temos as reservas de enerxía ao tope, tanto a nivel mental como físico polo que as nosas capacidades aumenta, estamos máis vitais e creativos.

Poderiamos dicir que é o máis parecido ao que, en psicoloxía organizacional, coñécese como estado de flow.

Cansazo tenso.

Alta tensión e baixa enerxía. Sensación de cansazo xeral, sentimentos de fatiga, desánimo, nerviosismo capaces de minguar a nosa autoestima e facernos sentir incapaces nos nosos labores. O corpo e a mente pídennos un descanso ao longo do día, que se non llo damos faranos pasar unha mala noite.

Aqueles casos nos que a túa axenda diaria está até arriba de tarefas, as cales non son todas da túa devoción, e chegas a casa coas pilas descargadas. Con todo, non chegas a encher a túa batería e ao día seguinte has de empezar o día de novo sen haberche recargado nin mental nin fisicamente.

energía y tension

Cansazo tranquilo.

Baixa tensión e baixa enerxía. Neste caso, o cansazo é agradable, relaxado. É o momento no que che podes permitir descansar coa conciencia tranquila. Cando chegas a casa despois dun longo, pero produtivo día de traballo e bótasche no sofá a ver a túa serie favorita.

Parece obvio dicir que o que temos que fomentar son os estados de enerxía tranquila e cansazo tranquilo, tentado que os estados tensos sexan mínimos ao longo de todo o día. Conseguir cadrar a nosa ecuación emocional a algo parecido a isto:

(Tranquilidade x Enerxía) – (Tensión x Cansazo) = Motivación.

Durante o día para os móbiles temos baterías externas para cargalos, cal é a túa batería externa de carga de enerxía emocional?

_

Referencias:

Cooper R. K y Sawaf A(1998) Emotional Intelligence in Leadership & Organizations. Nueva York: Grosset/Putnam

Thayer R.E. (1989). The Biopsychology of Mood and Arousal. Nueva York: Oxford University Press.

Thayer R.E. (2001). Calm Energy. Nueva York: Oxford University Press.

Sobre el autor

Iván Pico

Graduado en Psicología (UNED). Nº Colegiado G-5480. Diplomado en Ciencias Empresariales (USC). Máster en Psicología del Trabajo y las Organizaciones. (INESEM). Máster Universitario Oficial en Orientación Profesional (UNED). Posgrado en Neuromarketing (Universidad Camilo José Cela). Técnico Deportivo Nivel II, fútbol sala (RFEF). Especialista en Psicología Aplicada al Deporte. Etc, etc...
Ver Página personal de Linkedin para información adicional o en la sección ¿Quién soy de la web? :)

2 comentarios

Click aquí para dejar un comentario

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.